دانشنامه جهان اسلام(28)ش(شهادت 2-شیعه)

کتاب دانشنامه جهان اسلام(28)ش(شهادت 2-شیعه) - بخشی از کتاب: شهادت از آغاز قانون گذاری جدید در ایران همواره از مهم ترین ادله اثبات دعاوی بوده است. در « قانون اصول تشکیلات عدلیه و محاضر شرعیه و حکام صلحیه » ( مصوب ۱۲۹۰ش )، دادگاه های عرفی حق داشتند به شهادت شهود گوش کنند، اما بررسی وضع گواهان و رسیدگی به دعوای مدلل به شهادت، صرفا در صلاحیت دادگاه شرع بود. با تصویب قانون راجع به قرار حکمیت بین متعاملین و طرز استماع شهود ( مصوب ۱۳۰۷ ش )، دادگاه های عدلیه نیز برای رسیدگی و صدور حکم به استناد شهادت، صلاحیت یافتند. قانون گذار ایران با پیروی افراطی از حقوق اروپایی به استناد آثار مخرب شهادت دروغ و شیوع آن، کوشید با تصویب « قانون شهادت و امارات » از توان شهادت در اثبات دعاوی بکاهد و آن را به دعاوی خاصی محدود کند. این کار موجب محدودشدن توان اثباتی شهادت در قوانین مدنی و کیفری شد. پس از انقلاب اسلامی، با اصلاح قانون مدنی در ۱۳۶۱ ش توان اثباتی شهادت در دعاوی دوباره از محدودیت خارج شد و مواد ۱۳۰۶ تا ۱۳۱۱ آن به استثنای ماده ۱۳۰۹ حذف شدند. طبق ماده ۱۳۰۹، دعوای مخالف با سند رسمی یا سندی که اعتبار آن در دادگاه احراز شده باشد، به استناد شهادت، پذیرفتنی نیست و...